SON DAKİKA

AÇIKLAMAYA GEL VATANDAŞ!

Ana Sayfa, Ekonomi, Gündem, SON DAKİKA

FIRAT: YENİ PAKET İSTİYORUZ

Ekonomi, Gündem, SON DAKİKA

BÜYÜLÜ YOLCULUĞUN KAZANANLARI

Ana Sayfa, Kültür & Sanat, SON DAKİKA

POTE’DE MUTLU SON

SON DAKİKA, Spor

KARA RAPOR!

Bu haber 10 Mayıs 2019 - 11:31 'de eklendi...

Tüyler ürperten araştırma: Erzurum’da 651 kişi kirlilikten öldü.

Temiz Hava Hakkı Platformu, ‘Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri: Kara Rapor’unu yayınladı. Hava kirliliğinden kaynaklanan önlenebilir can kayıplarına odaklanan bu ilk çalışmada hem ısınma hem de meteorolojik kaynaklı hava kirliliğiyle boğuşan Erzurum raporda bakın nasıl yer aldı.

81 İLİN YARISINDAN ZEHİR SOLUDU…

Doğa koruma ve sağlık alanında çalışan 17 sivil toplum kuruluşunun oluşturduğu Temiz Hava Hakkı Platformu’nun yayınladığı, 2016 – 2018 yılları arasında Türkiye’deki hava kirliliğini ve bunun sağlık üzerindeki etkilerini değerlendirdiği ‘Hava Kirliliği ve Sağlık Etkisi: Kara Rapor’a göre, 81 ilin yarısından fazlası zehir soludu ve kirli hava 52 bin kişinin erken ölümüne neden oldu. Bu rakamın Türkiye’de trafik kazalarında hayatını kaybedenlerin yedi katı olduğu belirtildi. 

ERZURUM’DA 621 KİŞİ HAVA KİRLİLİĞİNDEN ÖLDÜ!

Raporun bir ilki gerçekleştirerek yaptığı hesaplar, 2017 yılında Türkiye’de hava kirliliği Dünya Sağlık Örgütü tarafından önerilen seviyelere indirilseydi ölümlerin yüzde 13’ünün önlenebileceğini gösterdi. Raporda son üç yılda Partikül Madde (PM) açısında en kirli iller arasında yer alan Erzurum’da 2017 yılında hava kirliğine atfedilen ölüm sayısı 621 olarak belirlendi.

ERZURUM’DAKİ KİRLİLİĞİ MASKELİYOR

Öte yandan istasyonlardaki ölçümler tek başlarına incelendiğine; dahil oldukları illerin yıllık ortalamasından çok daha yüksek veya düşük olan yıllık ortalamalara sahip olabildikleri görüldü. Birden fazla istasyon olan illerde ortalama alındığında, daha düşük seviyeler ölçülen istasyonların en kirli konumlardaki istasyonlarda ölçülen kirliliğin etkisini azaltarak ildeki kirliliğin düşük görünmesine neden olduğu da ortaya çıktı. 

Raporda şu ifadelere yer verildi: Örneğin; il bazında bakıldığında yıllık PM10 değeri ulusal limitinin altında görünen Erzurum’da (41 μg/m3), il merkezinde bulunan Taşhan istasyonunda limit değerlerinin çok üzerinde yıllık ortalama PM10 değeri (68 μg/m3) ölçülmektedir. Ancak Erzurum il sınırları içinde bulunan diğer 4 istasyonda ölçülen değerlerin, özellikle de Pasinler ve Palandöken istasyonlarının (sırasıyla19 μg/m3 ve 27 μg/m3) ortalamayı düşürerek Erzurum il merkezindeki kirliliği maskelediği görülmektedir.

SON ÜÇ YILDIR ERZURUM HEP İLK SIRALARDA!

Hava kalitesi izleme istasyonlarının bulunduğu ilçe veya konumlara göre değerlendirildiğinde

8 istasyonun son 3 yılın üçünde de en kirli 20 istasyon arasına girdiği görülmektedir: Iğdır,

Kayseri Hürriyet, Bursa, Amasya Şehzade, Manisa, Erzincan, Afyon, Erzurum Taşhan. 2016

ve 2018 yılları arasında PM10 ortalamasının mevzuatta 35 günden fazla aşılmaması gerektiği

belirtilen 50 μg/m3’ü sürekli olarak aştığı ilk 5 ilin aşım sayısı aşağıda belirtilmiştir.

EN FAZLA ÖLÜM İSTANBUL’DA

Bu arada hava kirliliği nedeniyle en fazla ölümün yaşandığı ilk üç il İstanbul (5.851), Bursa (3.098) ve Ankara (2.139) oldu. Bunları sırasıyla İzmir (2.518), Konya (2.082), Manisa (1.957), Mersin (1.628), Balıkesir (1.452), Adana (1.417) ve Antalya (1.226) takip etti.

KOAH VE KISIRLIK ÜST SEVİYEDE

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri: Kara Rapor’da hava kirliliğinin neden olduğu sağlık sorunlarına da dikkat çekildi. Çocukların hava kirliliğinden yetişkinlere göre daha fazla etkilendiğini söyleyen Platform bileşenlerinden Türk Tabipler Birliği temsilcisi Doç. Dr. Gamze Varol, hava kirliliğinin bebeklerde düşük doğum ağırlığı, otizm, diyabet (Tip 1), ani bebek ölümü sendromu, astım, KOAH, bronşiolit ve bronşit, zatürre ve zeka geriliği görülme riskini artırdığının altını çizdi.

SPERM KALİTESİNİ BİLE ETKİLİYOR

Hava kirliliğinden kaynaklanan hastalıklar arasında en sık görülenleri alt solunum yolu enfeksiyonları ve KOAH. Tüm alt solunum yolu enfeksiyonları ölümlerinin yüzde 27.5’ini ve tüm KOAH ölümlerinin yüzde 26.8’ine hava kirliliğine bağlı. Ayrıca doğurganlığı etkiliyor, düşük, kısırlık ve sperm kalitesinin düşmesi gibi sorunlara sebep olabiliyor.

TEMİZ HAVA İÇİN TEMİZ HAVA HAKKI PLATFORMU’NUN ÖNERİLERİ:

Hava kalitesi ölçümlerinin iyileştirilmesi, güncel verilerin halka sunulması, yeni istasyonlar için yer seçiminin modellemeler kullanılarak yapılması.

Hava kirliliği için ulusal sınır değerlerin DSÖ sınır değerleri ile uyumlu hale getirilmesi, ölçümünün yaygınlaştırılması.

Temiz Hava Eylem Planları’nın sağlık ve çevre alanında çalışan STK’ların katılımıyla her il için hazırlanması ve acilen uygulamaya konulması.

Hava kirletici etkisi yüksek tesislerin izin süreçlerinde sağlık etki değerlendirmesi yapılmasının zorunlu hale getirilmesi.

Çevresel etki değerlendirme süreçlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından proje sahiplerinden hava kirliliğinin uzun mesafeli ve kümülatif etkilerini hesaba katan güncel modelleme programları kullanılarak hesaplama yapılmasının istenmesi.

Başta kömür olmak üzere fosil yakıtlara teşviklerin kaldırılması, fosil yakıt alternatifi enerji kaynaklarını önceliklendirecek politika ve teşvik mekanizmalarının geliştirilmesi.

Kentlerde toplu taşıma ve bisikletli ulaşımın teşvik edilmesi, motorlu araç trafiğine kapalı alanlar yaratılması, ormanların korunması ve artırılması, araçlardan kaynaklanan kirletici emisyonları azaltacak yasal değişiklikler yapılması ve evsel ısınma için kömürün yerine alternatif kaynakların yaygınlaştırılması vb.

Hava kirliliğinin sağlık etkilerinin değerlendirilmesi ve kirliliğin azaltılması ile ilgili politika geliştirilmesinde, Sağlık Bakanlığı ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın hem birbirleri hem de ilgili meslek örgütleri/sivil toplum kuruluşları ile iş birliği ve iletişim içinde çalışmaları.

Raporun sunduğu bazı çarpıcı bilgiler şu şekildedir:

• Temiz Hava Hakkı Platformu tarafından hava kirliliği ölçümleri ve ölüm istatistikleri verileri

kullanılarak yapılan analize göre, Türkiye’de 2017 yılında hava kirliliği trafi k kazalarının 7

katı can aldı.

• 2017 yılında hava kirliliği Dünya Sağlık Örgütü’nün önerdiği kılavuz değerlere indirilseydi

ülkemizde yaşanan ölümlerin yaklaşık %13’ü önlenebilirdi.

• 2018 yılında Dünya Sağlık Örgütü’nün önerdiği kılavuz hava kirliliği değerleri karşılayan tek

ilimiz Ardahan’dır.

• İstanbul’da nüfus yoğunluğunun en yüksek olduğu (kilometrekare başına 40.000’den fazla

nüfus) iki ilçe olan Gaziosmanpaşa ve Güngören ilçelerinde hiçbir hava kalitesi ölçüm

istasyonu bulunmamaktadır.

• 2018 yılında hava kalitesi, ulusal sınır değerlerine göre değerlendirildiğinde; 81 ilin

yarısından fazlası (%56) kirli hava soludu.

• 2018 yılında ölçümler yetersiz olduğundan her 10 ilden 1’inde yaşayanların nasıl bir hava

soluduğunu bilemiyoruz. (Eskişehir, Bolu, Kastamonu, Kırıkkale, Kütahya, Muş, Şırnak ve

Uşak)

• 2017 yılında hava kirliliği nedeniyle yaşanan ölüm sayısının en fazla olduğu ilk üç ilimiz

İstanbul, Bursa ve Ankara’dır.

• 2017 yılında hava kirliliğine atfedilen ölümlerin il bazındaki ölümlere oranı en fazla olan iller

ise sırasıyla Iğdır, Kahramanmaraş ve Afyon oldu.

• Yapılan son çalışmalar, hava kirliliğinin sperm kalitesi ve doğurganlığı olumsuz

etkilediğini, ayrıca partikül maddelerin anne karnındaki bebeğe bile etki ettiğini

göstermektedir.

• Ayrıca kirli havanın çocuklarda düşük doğum ağırlığı, otizm, diyabet (Tip 1), ani bebek

ölümü sendromu, astım, KOAH, bronşiolit ve bronşit gibi solunum hastalıkları, zatürre,

bebek ölümü ve zeka geriliği gibi sağlık sorunları ile ilişkili olduğu kanıtlanmıştır.

Onur SAĞSÖZ / ERZURUM AJANS

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

Bu yazı yorumlara kapatılmıştır.